THÔNG TIN THUỐC & SỨC KHỎE CỘNG ĐỒNG
CHỦ ĐỘNG TIÊM PHÒNG BỆNH DẠI
1. Giới thiệu về bệnh dại
Bệnh dại là một bệnh truyền nhiễm do virus gây ra, lây truyền chủ yếu qua vết cắn, cào từ động vật nghi dại (nhất là chó, mèo). Nếu đã phát bệnh, bệnh dại hầu như luôn dẫn đến tử vong, nên việc dự phòng sau phơi nhiễm là cực kỳ quan trọng.
2. Vắc xin phòng dại – Verorab
Verorab là gì?
Verorab là vắc xin phòng bệnh dại, chứa virus dại đã bị bất hoạt, được dùng để kích thích cơ thể tự tạo miễn dịch chủ động chống lại virus dại.
Khi nào cần tiêm Verorab?
Sau khi bị vết cắn/vết cào xước nghi ngờ phơi nhiễm với virus dại. Ngoài ra, trong một số trường hợp nguy cơ cao như làm việc với động vật hay tiếp xúc thường xuyên với môi trường có virus dại.
Tác dụng mong muốn: Vắc xin giúp cơ thể sản sinh kháng thể trong khoảng 7–10 ngày sau liều đầu tiên.
⚠️ Các nguy cơ và phản ứng có thể xảy ra
Các phản ứng không mong muốn thường gặp và cách xử lý:
Phản ứng nhẹ (phổ biến):
- Đau, sưng, đỏ tại vị trí tiêm
- Sốt nhẹ, mệt
- Đau cơ, đau đầu
👉 Phần lớn tự hết trong vài ngày hoặc có thể dùng thuốc giảm đau/kháng viêm không steroid (theo hướng dẫn bác sĩ).
Phản ứng nặng (hiếm gặp):
Phản ứng dị ứng nặng gây khó thở, nổi phù mặt, hives.
👉 Nếu xảy ra, phải ngừng tiêm và xử lý theo cấp cứu dị ứng ngay (epinephrine, hỗ trợ hô hấp).
3. Huyết thanh kháng dại – IVACRIG
IVACRIG là gì?
Là huyết thanh kháng dại tinh chế chứa kháng thể kháng virus dại, sản xuất từ huyết thanh ngựa đã gây miễn dịch. Đây là liều miễn dịch thụ động giúp trung hòa virus ngay khi mới bị phơi nhiễm.
Tại sao cần huyết thanh kháng dại?
Vắc xin cần thời gian để cơ thể tạo miễn dịch, trong khi virus dại có thể xâm nhập hệ thần kinh rất nhanh. Huyết thanh giúp ngay lập tức trung hòa virus ở vết thương.
Khi nào dùng huyết thanh?
Được chỉ định trong các vết thương mức độ III (ví dụ: cắn sâu, nhiều vết, liếm niêm mạc) hoặc khi người bệnh chưa từng tiêm phòng dại trước đó.
⚠️ Nguy cơ và cách xử lý khi dùng huyết thanh
🚨 Các phản ứng phụ có thể gặp: Phản ứng tại vị trí tiêm như: đau, sưng, đỏ, ngứa, sốt nhẹ,...
Phản ứng toàn thân hiếm gặp:
- Phát ban, nổi mề đay, đau cơ
- Phản ứng dị ứng nghiêm trọng (khó thở, tụt huyết áp) trong trường hợp nhạy cảm với huyết thanh từ động vật
👉 Do đó, cần theo dõi bệnh nhân ngay sau khi tiêm ít nhất 30 phút để phát hiện và xử trí kịp thời.
🩺 Cách xử lý khi có phản ứng không mong muốn
Đối với phản ứng nhẹ: Theo dõi tại bệnh viện, có thể dùng thuốc kháng histamin hay giảm đau theo chỉ định y tế.
Đối với phản ứng dị ứng nghiêm trọng: Ngừng tiêm ngay, xử trí cấp cứu dị ứng với epinephrine, oxy, hỗ trợ huyết động theo phác đồ cấp cứu dị ứng.
Phòng tiêm ngừa dịch vụ – Bệnh viện Sản-Nhi Kiên Giang có đầy đủ các loại vắc xin phòng bệnh.
Thời gian hoạt động: từ thứ 2 đến chủ nhật (sáng: 07:00 – 11:00; chiều: 13:30 – 17:00) – liên hệ cskh: 19009319.
Tên Vắc-xin | Nước sản xuất | Tên huyết thanh | Nước sản xuất |
Verorab ( Vắc xin tiêm phòng bệnh Dại) |
Pháp | Ivacrig (Huyết thanh kháng Dại tinh chế) |
Việt Nam |
TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ – CDC – hướng dẫn dự phòng sau phơi nhiễm PEP (vắc xin + RIG cho trường hợp nặng) và xử lý phản ứng thuốc.
- Thông tin sản phẩm Verorab – dược phẩm vaccine phòng dại.
- Thông tin IVACRIG – huyết thanh kháng dại tinh chế (Viện Vắc xin và Sinh phẩm Y tế).

